Ne olursa olsun iç pazardaki bu satış rakamları ülkemiz otomotiv endüstrisi ve ekonomisi açısından çok önemli. Zira iç pazarın büyüklüğü farklı otomotiv markalarının ülkemize yatırım yapmasını da gündeme getiriyor.

Evet.

Satışlar artsa da iç pazarda yerli üretimden alınan pay yüzde 29’a kadar geriledi.

Ne demek bu?: “Yerli üretim araçlar fiyat avantajını kaybettiği için hem daha dikkat çeken tasarım ve teknolojiye sahip hem de fiyat avantajı bulunan yabancı menşeili araçlar karşısında eriyor.”

Bunun sebeplerinden bir tanesi de yerli üretim araçların ÖTV matrah dilimlerinden ötürü fiyat avantajını kaybetmesi.

Zira son yapılan ÖTV matrah güncellenmesinden önce, üretim avantajı bulunan içten yanmalı yerli üretim modellerden yüzde 80 diliminin altında kalmamıştı.

Tabi geçtiğimiz günlerde yapılan ÖTV güncellemesiyle bazı modeller yüzde 70 – 75 dilimine gerileyerek kısmı bir indirime gitti.

Fakat kısa süreli bir indirim olacağı aşikar. Çünkü geçmişte yapılan ÖTV matrah güncellemelerinde yeni dilimler eklenmesi orta ve uzun vadede avantaj sağlamadı.

Geçmişe kısa bir dem vuralım.

Milletimizi yasa boğan 17 Ağustos 1999 depreminin enkazında kalmış ülkemiz, üstüne bir de ‘anayasa kitapçığı fırlatmanın’ ve banka hortumlamanın tetiklediği 2001 ekonomik krizi eklenince, dar bir boğaza girdi. Dönemin hükümeti de bir çıkış yolu aradı.

Böylece 2002 yılında, temel amacı “vergi sisteminin sadeleşmesi, bütçe açığının azaltılması ve lüks/çevreye zararlı tüketimin kontrolü” olan “Özel Tüketim Vergisi” uygulamaya alındı.

O günden bugüne tam 23 yıl geçti.

Ülkemizde ve dünyada olduğu gibi otomotiv sanayii çok değişti ve hızla değişmeye devam ediyor.

Dolayısıyla bazı uygulamalar bu hızlı değişime ayak uyduramadığı için ilkel kalıyor.

Motor hacmine göre alınan ÖTV’de bunlardan bir tanesi.

ÖTV’nin günümüz ve gelişen otomobil teknolojisine ayak uydurması için mücadele veren en önemli çatı kuruluş Otomotiv Distribütörleri ve Mobilite Derneği (ODMD).

2022 yılında yapılan olağan genel kurulda ODMD başkanlığına seçilen Ali Haydar Bozkurt, aynı yılın Aralık ayında ‘Kademeli ÖTV Sıfırlama’ projesinin detaylarını basın mensupları aracılığıyla kamuoyuyla paylaştı.

10 yılda ‘ÖTV sıfırlama’ senaryosunun detaylarını tekrar hatırlatmadan önce, söz konusu dönemde cereyan eden bir hadiseyi anlatacağım.

‘Kademeli ÖTV Sıfırlama’ açıklamasından kısa bir süre sonra o dönem Hazine ve Maliye Bakanlığından ‘Yeni Yüzyıl İzmir İktisat Kongresi’ için davet geldi.

21 Aralık 2022 yılında gerçekleştirilen basın toplantısında açıklamalarda bulunan dönemin Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati beye soru cevap kısmında şu soruyu sordum: “Geçtiğimiz günlerde, ODMD Derneği ‘10 yılda Kademeli ÖTV Sıfırlama’ projesini açıkladı. Bu projenin detaylarını Bakanlıkla da paylaşmışlar. Ve ilerleyen zamanlarda bir komisyon kurulmasına ve meselenin detaylandırılmasına karar verilmiş. Konuyla ilgili düşüncelerinizi paylaşır mısınız?”

Dönemin Bakanı Nebati beyin cevabı: “Ne ÖTV indirimi, ne sıfırlaması. Araçlar satılıyorken neden indirim yapalım? Şu anda ÖTV indirimi gibi bir durum yok.”

Nitekim geldiğimiz noktada ÖTV matrah güncellemesi yapıldı ve yüzde 10 diliminde başlayan elektrikli araçlar bile artık en az yüzde 25 ÖTV oranıyla fiyatlandırılacak.

KADEMELİ ÖTV SIFIRLAMA SENARYOSU

Evet şimdi, 2022 yılında ODMD’nin açıkladığı, 2023-2034 yılları arasını kapsayan ‘ÖTV’yi sıfırlama’ senaryosunun muhtemel sonuçlarına yeniden bir göz atalım:

PAZAR

– ÖTV oranlarında kademeli bir indirim senaryosunda, Otomobil + HTA pazarının 2034’e kadar 2,25 milyon adede kadar ulaşma potansiyeli vardır.

– Otomobil pazarının 1,5 milyon adedin üzerine çıkabilmesi olasılık dahilindedir.

– Bin kişiye düşen otomobil sayısı 219 adetten 365 adedin üzerine çıkacaktır.

İHRACAT

– Daha fazla marka/model üretimi mümkün olacak, otomotiv ihracatını 2 milyon adede ve 30 milyar dolar seviyelerinden 50 milyar dolar üzerine çıkarma imkanı olacaktır.

ÜRETİM

– Türkiye Otomotiv Sanayi’nin rekabetçiliğini artıracak olup 2 milyon adet olan üretim kapasitesinin 3 milyon adede çıkarılabilme imkanını sağlayacaktır.

İSTİHDAM

– Şu anda 500 bin olan istihdam yüzde 50 artışla 750 bine ulaşabilir.

ARAÇ PARKI

– 2. el araç ihracatı araç parkımızı gençleştirecektir ve yılda 10 milyar dolar daha cari açığın kapanmasına katkıda bulunabilecektir.

– MTV gelirlerinin 2034 yılına kadar toplam 15-20 milyar TL artacağı öngörülmektedir.

YATIRIM

– Ani vergi ve strateji değişiklikleri gibi belirsizlik ortadan kalkacak ve yatırımcılara güven verecek. Özellikle Çinli araç üreticilerinin Avrupa pazarına giriş yapmakla ilgili gümrük tarifesi ve lojistik konusunda sıkıntı yaşıyor. Bu konuda ülkemiz Çinli otomobil üreticileri için en uygun üretim üssü olarak öne çıkıyor.

kaynak: milatgazetesi.com

– Böyle fiyat mı olur?

– Fırsatçılık bu.

– Daha dün fiyatı şuydu.

– Kim belirliyor bu fiyatları kardeşim.

Daha bir sürü tepki.

İkinci el araç piyasası aldı başını gidiyor.

Vatandaş yüksek fiyatlara olan şikâyetini dile getirmekte haklı mı? Haklı.

İkinci el araç piyasasını elinde bulunduran şirketler; galericileri suçluyor.

Galericiler; al-sat yapanları suçluyor.

Vatandaş; devlet bu işe el atsın diyor.

Olan vatandaşa oluyor.

Bir de arz talep safsatası var ki; hasta oluyorum bu yoruma.

Oh ne güzel İstanbul.

Siz, ikinci el araç satan firmanın yöneticisi; fahiş fiyattan satışa çıkar ikinci el aracı, ondan sonra ‘talep olduğu için fiyatlar yükseldi’ diye basın açıklaması yap.

O zaman bir gazeteci olarak kamuoyunu bilgilendirmek, bilinçlendirmek görevim ise; buradan herkese çağrı da bulunuyorum:

‘Hıyar’lığınızı kullanın.

Madem ikinci el araç piyasına yön veren güçlü firma yöneticileriyle, galericiler ve al-sat yapanlar talebe göre fiyatı belirliyor.

Madem ortada bir ‘hıyar’lık söz konusu.

Hadi hodri meydan.

Vatandaş ‘Hıyar’lığını kullansın da bakın ikinci el araç fiyatları nasıl düşüyor!

‘Hıyar’ın tanımını yapalım da konu açıklığa kavuşsun.

Bir, ‘kabakgilerden olan salatalık manasında’ hıyar var.

Bir de, ‘bir işi yapıp yapmamakta, bir şeyi alıp almamakta serbest olma’ yani seçme hakkı olan hıyar var.

NEREDEN NEREYE

Geçtiğimiz bomba gibi gündeme düşen bir konu daha var.

Renault’nun reklam filmleri.

1970’lerden beri kitle iletişim araçlarında en çok reklam veren otomotiv markalarından biri Renault’dur.

Bir dönem en güçlü iletişim aracı gazeteler ve dergilerdi.

Akabinde televizyonlar her eve girdi.

Ve Renault dönemin toplumsal yapısına uygun reklam filmleriyle televizyon ekranlarında yerini aldı.

Zamanla kitle iletişim araçları çoğaldı. Gazeteleri, dergileri ve televizyonları dahi geride bırakan mecralar ortaya çıktı.

Bu mecralarla birlikte özellikle 2000’lerden sonra yetişen nesillerin kültürel kodları ve fikirleri değişime uğradı.

Renault, bu gelişimi ve değişimi takip ettiğini bir kez daha ortaya koydu.

Teknoloji yazarı Serdar Kuzuloğlu ile Influencer’ların karşı karşıya geldiği reklam filmlerinde dijital klişeleri yerle bir eden Renault, sektörde yeni bir akıma öncülük etti.

Ve gelinen noktada her kurum ve her birey dijital güncellemesini yapmalı.

Sağlıkla kalın.

Ben anlamam taştan yürekten

Anlamam akıntıya kürekten

Bunları boşver ne haber aşktan

Bir tarafta otomotiv sektörü yöneticilerinin ve gazetecilerinin öngörüleri, diğer tarafta Garenta ve ikinciyeni.com Genel Müdürü Emre Ayyıldız’ın youtube canlı yayınında yaptığı açıklamaları aklıma Sezen Aksu’ya ait bu şarkının sözlerini getirdi.

Pandemi başladı başlayalı, araç paylaşımı ve dakikalık araç kiralama sektörüyle ilgili olumlu açıklama yapan olmadı.

Tüm Oto Kiralama Kuruluşları Derneği (TOKKDER ) Başkanı İnan Ekici de paylaşımlı araçlara olan ilginin azalacağını söyledi.

Otomotiv sektörüyle ilgisi olan herkes paylaşımlı araçların uzun bir süre tercih edilmeyeceği görüşünde hemfikir.

Biri var ki takdire şayan.

Kim ne derse desin.

Ne yazarsa yazsın.

Hiç oralı olmadı.

Mücadelisini sürdürdü ve gereken açıklamayı youtube’dan canlı yayınla yaptı.

Alkışlıyorum sizi Emre Ayyıldız. Şaka değil gerçekten alkışlıyorum.

Bu zor zamanlarda ihtiyacımız olan açıklamayı yapan Ayyıldız, “Toplu taşıma veya taksi kullanmak istemeyenler MOOV by Garenta’yı tercih etti. Paylaşımlı araçlarda tüm süreç dijital olarak işlediği için paraya bile temas etmiyorsunuz ve aynı zamanda kendinizi izole ediyorsunuz. 11 Mayıs’ta bu zamana kadar gerçekleştirdiğimiz en yüksek haftaiçi günü kiralama hacmine ulaştık” dedi.

Gün içinde bir çok kişinin kullandığı toplu taşıma araçları gibi, bu kiralık araçları da bir çok kişi kullanıyor.

Ve bu kiralık araçlar da toplu taşıma araçlar gibi her binen ve inenden hemen sonra dezenfekte edilmiyor.

Ne önemi var.

Vatandaşlar aslanlar gibi kiralamış. Zaten araçlar 30 gün boyunca etkili, sağlık bakanlığı onaylı nano gümüş teknolojisiyle geliştirilen bir hijyen ürünüyle dezenfekte ediliyor.

Bir önceki kiralayan müşteri de koronavirüs varsa (inşallah yoktur. Kimseye virüs bulaşsın istemeyiz) geçmiş olsun.

30 GÜN BOYUNCA ETKİLİ

Ne kiralama şirketi, ne sağlık bakanlığı, ne bu ürünü geliştiren firma, ne bu ürünle aracı dezenfekte edenler, bir önceki müşterinin bıraktığı virüsü ‘30 gün boyunca etkili bu ürünün’ yok ettiğiyle ilgili tek kelime etmedi.

Bunun ne önemi var.

Cesaretlerinden ötürü paylaşımlı araçları kiralayan insanları tebrik ediyorum.

Ziyadesiyle hassas davranıp paylaşımlı araçlarını nano gümüş teknolojisiyle geliştirilen hijyen ürünüyle dezenfekte eden ve bunu Advertorial reklamlarla pazarlayan MOOV Bay Garenta ve ikinciyeni.com Genel Müdürü Emre Ayyıldız’ı ve ekibini tebrik ediyorum.

Sağlıkla kalın.

Yerli Otomobil vardı ne oldu?

Bu soruyu sosyal medya hesabından yazarken kanepeye yayıldığınızı tahmin etmek zor değil.

Bir müddet sonra ilgili Bakanlık açıklama yaptı:

“Çalışmalar devam ediyor, fabrikamızı açacağız.”

Cevaptan memnun olmamışlar ki; “Şimdi yerli otomobil yatırımının zamanımı” diye çığırmaya başladılar.

Bu hiç bir şeyden memnun olmayan güzide insanlarımızın ahvalini bir Nasreddin Hoca fıkrasıyla anlatmak istiyorum.

Buyrun:

“Nasreddin Hoca oğlu ile pazara gidiyordu.

Oğlunu eşeğe bindirmiş, kendisi de yaya yürüyordu.

Görenlerden biri:

‘Hey gibi zamane gençleri, ihtiyar babasını yürütüyor da, kendisi eşeğe binmiş.’

Bunun üzerine Hoca eşeğe kendi biner.

Biraz sonra onları bu halde görenlerden biri:

‘Koca adam eşeğe kurulmuş gidiyorsun, el kadar çocuğa yazık değil mi?’ der.

Hoca bu laf üzerine çocuğu da eşeğe bindirir.

Zaman sonra bir iki gevezeye rast gelirler:

‘Ne insafsız insanmış bunlar. Zavallı bir eşeğe iki kişi binilir mi hiç?’

Sonunda Hoca dayanamaz eşekten iner ve hep birlikte yürümeye başlarlar.

Önlerine çıkan biri:

‘Bu ne budalalık. Eşek önlerinde bomboş gitsin, kendileri de bu sıcakta kan ter içinde yürüsün. Dünyada ne şaşkın adamlar var’ der.

Bunun üzerine Hoca, hayatta herkesi memnun etmenin imkansız olduğunu iyice anladı.

Ve oğluna şu nasihatta bulundu: Sen doğru bildiğini yap, insanlar ne derse desin. Halkın ağzı torba değil ki büzesin.”

BAŞARI HİKÂYESİ YAZAN ŞİRKET

Otomotiv Distribütörleri Derneği’nin (ODD) online basın toplantısıyla açıkladığı Nisan ayı araç satış rakamlarına göre; toplam pazar yüzde 14,6 azalarak 26 bin 457 adet oldu.

Sadece otomobil satışlarına baktığımızda bir önceki yılın Nisan ayına göre yüzde 10,6 azalan pazarda 21 bin 825 satış gerçekleşti.

Ocak ve Nisan ayı otomobil satış rakamlarına baktığımızda ise pazar yüzde 30,3 artarak 121 bin 455’le ilk 4 ayı tamamlamış.

Nisan ayında başarı hikâyesi yazan Citroen, DS, Opel ve Peugeot’yu bünyesinde bulunduran PSA Türkiye’ye ayrı bir parantez açmak lazım.

Citroen: bin 546 adet satışla tarihinin en yüksek pazar payına ulaştı.

Opel: 2 bin 143 adet araç satışı gerçekleştirdi.

Peugeot: 3 bin 960 adet satışla Nisan’ın lideri oldu.

Tüm olumsuzluklara rağmen satışlarını artıran PSA Grubu’nu tebrik ediyorum.

Sağlıklı ve sıhhatli günler…

Hijyen, sosyal mesafe, çalışma saatleri ayarlandı.

Personelin evinden çıktığı andan, mesaisi bitip evine gidene kadar takip edilecek sistem kuruldu.

20 Nisan itibarıyla bir kaç marka hariç tüm otomotiv üreticileri fabrikalarını açtı.

Evet, kahrolası koronavirüs alışkanlıklarımızı değiştirdi.

Fakat hayat durmaya değil, üretmeye gebedir.

Duranlar değil, üretenler yol alır ve kazanır.

Şimdi reklamlar bitti.

Ve Türkiye’de üretim yapan otomotiv şirketleri de üretmeye, kazanmaya ve kazandırmaya devam edecek.

BİR GAZETECİNİN GÖZÜNDEN

Otomotiv şirketleri, Sağlık Bakanı Fahrettin Koca’nın ‘Türkiye’de koronavirüs vakası görüldü’ açıklamasından sonra çok hızlı reaksiyon gösterdi.

Örneğin;

– Aileyi koruyacağız

– Kimseyi işten çıkarmayacağız

– Bayilere teknolojik destek vererek, dijitalleştirmek

– Milli Dayanışma Kampanyası’na destek

– Sağlık çalışanları için medikal malzeme üretip, ilgili hastanelere ulaştırmak

– Toplumsal birliğimize ve dirliğimize yönelik açıklamalar

– Otomotiv basınına maddi ve manevi destek vs. gibi başlık sıralayabiliriz.

Tabi merak edilen farklı konularda var.

Online satış (geçen haftaki sayımızda bu konuyu gündeme getirdik), araç paylaşımlı kiralama ve yeni modellerin lansmanı.

Tüm bu konularla ilgili sektör yöneticileri ve çatı dernekleri açıklamalar yaptı, yapmaya da devam ediyor.

Biz de tüm yaşananları “Otomotiv Şirketlerinin Koronavirüs Günlüğü” başlığı altında bu haftanın kapak konusu yaptık.

Bir farkla.

Sektör yöneticilerinin ya da çatı derneklerinin görüşlerine yer vermedik.

Bir otomotiv gazetecisinin gözünden koronavirüs günlerinde otomotiv sektöründe yaşananları ve sonrasında bizleri nelerin beklediğini aktardık.

Sektördeki herkesin yakından tanıdığı,

Otomobil tutkunlarının takip ettiği,

20 yılı aşkın süredir otomotiv gazeteciliği yapan, ilklere imza atan, bir çok program yapan nam-ı diğer Otomobilin Mesut Abisi.

Sorularımazı yanıtladı ve otomotiv sektörünün korona günlüğüne ışık tuttu.

DİJİTAL YAYINLARIN ARTMASI TAKLİT DEĞİL, GURURDUR

Dijital yayınların çoğalması zenginliktir. İsterim ki dijital mecralara özel, günlük ya da haftalık otomotiv gazetelerinin sayısı artsın.

Bir başka arkadaşımın haftalık dijital otomotiv gazetesi çıkarması benim için “taklit” değildir.

Benim için “gururdur.”

Türk Telekom e-dergi uygulamasından indirip İnteraktif Otomobil gazetesini okuyan herkese teşekkür ederim.