Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlıkları sürdürülen “Motorlu Taşıtların Kiralanması Hakkında Yönetmelik” ile araç kiralama sektöründe yeni bir dönem başlıyor. Düzenlemeyle birlikte özellikle günlük araç kiralama faaliyetlerinde mesleki yeterlilik ve yetki belgesi zorunlu hale gelirken, sektörde belirli standartların oluşturulması amaçlanıyor. Tüm Oto Kiralama ve Mobilite Kuruluşları Derneği (TOKKDER) Başkanı Özarslan A. Tangün, yeni yönetmeliğin kayıt dışılıkla mücadele, tüketici güveninin artırılması ve haksız rekabetin önlenmesi açısından büyük önem taşıdığını söyledi.

Mesleki yeterlilik şartı geliyor

Tangün, mevcut sistemde günlük araç kiralama şirketi açmanın herhangi bir mesleki yeterlilik şartına bağlı olmadığını belirterek, yeni yönetmelikle bunun değişeceğini ifade etti.

Düzenlemeyle birlikte sektörde faaliyet gösterecek işletmeler için mesleki yeterlilik ve yetki belgesi şartı getirileceğini aktaran Tangün, TOKKDER’in bu belgelerin hazırlanması sürecinde de aktif rol üstlendiğini vurguladı. “Bugün isteyen herkes araç kiralama şirketi kurabiliyor. Yeni yönetmelikle sektör daha kurumsal bir yapıya kavuşacak. Güçlü bir mevzuat hem tüketiciye hem de sektöre önemli katkılar sağlayacak” dedi.

Amaç tüketici güvenini artırmak

Tangün, yönetmeliğin hazırlanma sürecinde Ticaret Bakanlığı ile kapsamlı çalışmalar yürüttüklerini belirterek, düzenlemenin uygulanabilir olmasının da büyük önem taşıdığına dikkat çekti.

Yeni yönetmelikle birlikte sektör standartlarının yükseltilmesi, tüketici mağduriyetlerinin azaltılması, kayıt dışı faaliyetlerin önlenmesi ve dijital araç kiralama platformlarının da belirli kurallar çerçevesinde faaliyet göstermesinin hedeflendiğini kaydetti.

TOKKDER mobilite vizyonunu yeniledi

Öte yandan TOKKDER, 30. kuruluş yılında vizyonunu da güncelledi. Dernek, 2030 yılına kadar Türkiye’nin mobilite ekosisteminde sahiplikten kullanım ekonomisine geçişe liderlik eden sektör kuruluşu olmayı hedefliyor. Tangün, araç kiralama sektörünün Türkiye’de hâlâ büyük bir büyüme potansiyeline sahip olduğunu belirterek, Avrupa’da ticari araçların yüzde 50-60’ının kiralama modeliyle kullanılırken Türkiye’de bu oranın yaklaşık yüzde 10 seviyesinde bulunduğunu ifade etti. Bu potansiyelin doğru düzenlemeler ve güçlü mevzuatla daha da büyüyebileceğini söyledi.

120’ye yakın ofis, 840 çalışan ve 13 bin araçlık filoyla güçlü konumunu koruyan şirketin cirosu 2024’teki 10 milyar TL’den 2025’te 17 milyar TL’ye yaklaştı. Yes Oto ayrıca son 3 yıldır Enterprise’ın küresel sisteminde müşteri memnuniyetinde dünya birincisi unvanını taşıyor.

Yes Oto CEO’su Özarslan Tangün, büyüme stratejisinin yeni halkasını açıkladı: Anadolu Grubu’ndan satın alınan dijital açık artırma platformu İkinciyeni.com. Türkiye’de 2025’te 9,4 milyon araçluk ve yaklaşık 250 milyar dolarlık ikinci el pazarına giren şirket, kendi filosundaki araçları şeffaf fiyatlamayla bu platform üzerinden satmayı ve ilerleyen dönemde finansman çözümleri ekleyerek büyütmeyi hedefliyor. Tangün, “Bir mobilite çözümü şirketi olarak aracın bütün hayat döngüsünü yönetmek istiyoruz” diyerek sözlerini tamamladı.

Bu adımla Enterprise Türkiye, araç kiralama, ikinci el satış ve ekspertiz hizmetlerini daha entegre bir yapıda sunmayı hedefliyor. Yes Oto CEO’su Özarslan Tangün, güçlü markaların iş modelleri ve isimleri korunarak büyümenin önemine dikkat çekerek, “Enterprise Türkiye’nin yaygın hizmet ağı ve genç araç filosu, İkinciyeni ve Carwizz’in katılımıyla ikinci el sektörüne yeni bir soluk getirecek” dedi.

‘Yüzde 10 büyüme bekliyoruz’

Türkiye’de ikinci el pazarının büyüklüğüne işaret eden Tangün, 2025’te ikinci el noter devirlerinin yaklaşık 11,2 milyon adet seviyesinde gerçekleştiğini, 2026’da ise yüzde 10 civarında büyüme beklendiğini ifade etti. Satılan araçların büyük bölümünün ekspertizden geçtiğini vurgulayan Tangün, bu alanın yüksek potansiyel taşıdığını söyledi. Tangün, “Bu satın almalar hem kendi filomuzun satışlarını destekleyecek hem de ikinci el sektöründe güvenilir, yenilikçi ve katma değerli hizmetlerin gelişmesine katkı sağlayacak” değerlendirmesinde bulundu.

Toplam filo ise 235 bin araca geriledi. Marka tercihinde Renault yüzde 18,6 payla lider olurken, onu Fiat, Toyota, Volkswagen ve Skoda takip etti. Araç parkının yüzde 45,5’i kompakt, yüzde 33’ü küçük sınıf araçlardan oluştu. Dizel araçların payı yüzde 30,3’e yükselirken, hibrit ve elektrikli araçların toplam payı yüzde 11,5 oldu.

Finansmana erişim sektörü baskılıyor

Gövde tipinde sedan modeller yüzde 41,4 ile açık ara önde yer aldı. SUV’ların payı yüzde 24 olarak kaydedildi. Araç parkının yüzde 85,9’u otomatik vitesli oldu. Sektör, yılın ilk 9 ayında 39,35 milyar TL vergi öderken, 77,8 milyar TL tutarında araç alımı gerçekleştirdi. Müşteri sayısı 21 bin 800’e gerilerken, müşteri başına düşen araç sayısı 10 adede yükseldi. TOKKDER Yönetim Kurulu Başkanı Özarslan A. Tangün, enflasyon ve finansmana erişimdeki zorlukların sektörü baskıladığını belirterek “Koşullar iyileşirse sektör yeniden büyümeye başlar” değerlendirmesini yaptı.

Bu kapsamda Enterprise Rent-A-Car, Dublin’deki dev final öncesinde UEFA Kupası’nı İstanbul’da sergiledi. Konuyla ilgili konuşan Enterprise Türkiye ve Yes Oto CEO’su Özarslan Tangün, “Kısa dönem kiralama da globalde ikinci sıradaki rakibinin araç sayısı 700 bin adet civarında. Türkiye’de ise hâlihazırda 35 ilde 90’ın üzerinde ofisle hizmet veriyoruz. Filo sayısı, çalışan sayısı, kurumsal ofis sayısı anlamında da Türkiye’nin kısa dönem kiralamada lider firmalarından biriyiz. 10 yıl aslında göz açıp kapayıncaya kadar geçiyor. Dolar bazında baktığımızda ciromuzu yaklaşık 28 kat artırabilmişiz. Geçtiğimiz 10 yılda hem filo yatırımı hem ofis yatırımı yaptık. Türkiye’nin potansiyeline inanıyoruz. Bu yatırımları yapmaya da devam edeceğiz” diye konuştu.

İstanbul’da düzenlediği toplantıda otomotiv gazetecileriyle buluşan Enterprise Türkiye CEO’su Özarslan Tangün, kiralama sektörüyle ilgili açıklamalarda bulundu. Enterprise olarak ülkemizde 10’uncu yıllarına girdiklerini söyleyen Tangün, “Şu anda 34 ilde 88 adet ofisimiz var. Bunların 65 adedi kurumsal ofis, 23 adedi bayi ofisidir. 3’üncü çeyrek sonu itibarıyla da yaklaşık 9.863 adet aracımız var. Yani yıl sonuna göre yaklaşık yüzde 20 büyüdük, filomuzda yaklaşık yüzde 25’lik bir artış oldu ve ofis sayısında da yaklaşık yüzde 18’lik bir büyüme söz konusu” dedi.

‘İNSANLAR TATİLLERİNDEN VAZGEÇMEDİ’

“Pandemiden sonra hem dünyada hem Türkiye’de ekonomik görünüm ne olursa olsun insanlar tatillerinden vazgeçmiyorlar” diyen Tangün, “İç turizme baktığımızda kiralama süremizde herhangi bir değişiklik yok. Fakat toplam kiralama ciromuzun yüzde 40’ını yabancı müşteri sayımız yüzde 30 civarında arttı. Bu yüzden turizm bizim için önemli. 12 aylık süreçte Türkiye’ye turist getirilmeye çalışılırken, geçen sene 51 milyon olan turist sayısı bu sene 60 milyona yaklaşırken, 56 milyar dolar da turizm geliri olacak” ifadesini kullandı.

KİRALAMA SEKTÖRÜ TURİZMDEN ÇOK ETKİLENİYOR

Önümüzdeki 3-5 yıla baktığımızda Türkiye’de turizmin büyümesiyle beraber kiralama sektörünün de büyüyeceğini belirten Tangün şunları söyledi: “Ama daha da önemlisi turizmde dünyada ilk 5’te olan Türkiye’nin 2030 hedefleri 100 milyon turist, 100 milyar dolar ciro. Burada bizlere de çok büyük iş düşüyor ve bizim sektörün büyümesinde de iç turizm dış turizm çok önemli. Artık mobilite çözümleri şirketi olarak konumlanan şirketimiz, turizmdeki gelişmelerden çok etkileniyor ve turizmi destekliyor.”

ÖZEL ARAÇ KULLANIMI AZALTILMALI

Ülkemizde çok ciddi gelişmeler olduğunu söyleyen Tangün, “Dünyada yaklaşık 1.3 milyar adet araç var. Bunların çoğu özel araçlar. Dünyada yapılan tüm seyahatlerin yüzde 45’i özel araç ile yapılıyor ve bu sürdürülebilir bir şey değil. Özel araç kullanımının azaltılması gerekiyor. Bunun için de mobilite çözümleri gerekiyor. Bir araştırmaya göre kullanıcıların yüzde 46’sı doğru bir çözüm verilirse özel araç kullanmayı bırakacak. Bu yüzden genelde ana trend paylaşım ekonomisi. Otomobilde ürün odaklı olmaktan yazılım ve teknoloji odaklı yaşanan değişim, bizim sektörü de olumlu etkileyecektir” açıklamasını yaptı.

Özellikle, pandemiyle birlikte artan özel alan ihtiyacı kapsamında Türkiye’deki karavan talebi her geçen gün artmaya başladı. Dünyanın en büyük araç kiralama şirketi Enterprise Rent A Car’ın ana franchise sahibi Enterprise Türkiye, karavan alanında sektördeki en büyük yatırımı gerçekleştirerek bir ilke imza attı. Ülkemizin öncü yerli karavan üreticilerinden Crawler ile iş birliği yapan Enterprise Türkiye, 100 adet karavanı filosuna dahil etti. Enterprise, Crawler’ın İZZ 458 ve ANKA 300 modellerini filosuna dahil etti.

İLK ETAPTA İKİ NOKTADA HİZMET VERECEĞİZ

Yeni karavan modellerini ilk etapta İstanbul Havalimanı ve Sabiha Gökçen Havalimanı’nda müşterileriyle buluşturacaklarını söyleyen Enterprise Türkiye CEO’su Özarslan Tangün, “Karavan tatili yapmak isteyen veya karavanı deneyip sahip olmak isteyen birçok kişi deneyimleme fırsatı bulacak. Şu anda Türkiye’nin en hızlı ve pratik şekilde online karavan kiralama hizmeti sunan araç kiralama firmasıyız” dedi.

İHTİYACA UYGUN İKİ KARAVAN MODELİ

Crawler Karavan CEO’su Selami Kullemci ise, “Enterprise Türkiye’ye iki farklı karavan modelimizin teslim ediyoruz. Off-road özelliğe sahip çekme karavanımız İZZ 458 her türlü arazi koşuluna uyum sağlayabiliyor. SUV veya pick-up modellerin arkasına takılabiliyor. Diğeri ise 4×4 pick-up’ların üzerlerine monte edilebilecek ergonomiye sahip üst yapı karavanımız ANKA 300” diye konuştu.

Bu yatırımla birlikte Türkiye’nin en büyük elektrikli araç filosuna sahip markası Enterprise Türkiye oldu. 459 kilometrelik menziliyle dikkat çeken Yeni BMW iX3 sadece Enterprise Türkiye’den kiralanabilecek.

Borusan Otomotiv İcra Kurulu Başkanı Hakan Tiftik ve Enterprise Türkiye CEO’su Özarslan Tangün

FİLOMUZU 200 ADET ELEKTRİKLİ ARACA ÇIKARACAĞIZ

Teslimat töreninde konuşan Enterprise Türkiye CEO’su Özarslan Tangün, “Gelecek yüzde 100 elektrikli ve sıfır emisyonlu araçlar üzerine kuruluyor. Biz de, Enterprise olarak filomuzu elektrikli ve hibrit araçlarla büyütüyoruz. Filomuzda bulunan elektrikli araç sayısını 200 adede çıkaracağız” dedi.

Türkiye’nin ihtiyaç duyulan her noktasına kiralama çözümlerini daha fazla ulaştırmayı hedefleyen Enterprise, bu kapsamda İstanbul’da Cevahir AVM ve Ümraniye, Malatya’da Malatya Park AVM ile Alanya, Muş ve Hatay’da yeni şehir içi ofislerini hizmete sundu.

Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Enterprise Türkiye CEO’su Özarslan Tangün, “Salgınla birlikte müşterilerimizin araç kiralama süreleri de farklılaştı. Daha esnek kiralamaya yöneldik. Haftalık, aylık, 3 aylık gibi kiralamalarda artış yaşandı. Bununla beraber şehir içi lokasyonların kiralamada öne çıkmasıyla birlikte şehir içi ofis yatırımlarımıza hız verdik” dedi.

95 farklı ülkede 2 milyon araçla hizmet veren dünyanın en büyük kiralama şirketi Enterprise Rent-A-Car’ın, bağımsız denetim kuruluşu aracılığıyla gerçekleştirdiği 2020 yılına ilişkin müşteri memnuniyeti araştırmasına göre, Enterprise Türkiye yüzde 88 oranında müşteri memnuniyetiyle, markanın global ortalaması olan yüzde 81’i ve EMEA Bölgesi’ne ait yüzde 84 ortalamayı geride bıraktı.

HERKESE TEŞEKKÜR EDERİM

Konuyla ilgili açıklama yapan Enterprise Türkiye CEO’su Özarslan Tangün, “Pandemi sürecinde açtığımız şehir içi ofisleriyle hizmeti müşterilerimizin ayağına götürdük. Tüketicilere sunduğumuz ücretsiz dezenfekte, daha az temas, eve teslim/evden alım, özel kampanyalar gibi birçok hizmetle de ihtiyaçlara hızla yanıt vermeye çalıştık. Bize bu başarıyı sağlayan çalışanlarımıza ve bizi bu seviyelere layık gören müşterilerimize teşekkür ederim” dedi.

HER BÜTÇEYE UYGUN

Özarslan Tangün, “Filomuz geçen seneye göre yüzde 20 büyümüş durumda. Bizim her bütçeye uygun geniş araç filomuz bulunuyor. Hibrit araçlardan elektrikli araçlara, SUV’lardan pikaplara kadar uzanan araç seçeneğimiz var” diye konuştu.

2020’DE YÜZDE 30 BÜYÜDÜK

Tangün, “2020 yılında 2 milyar TL’lik araç yatırımı gerçekleştirdik. Şu an 62 olan ofis sayımızı 100’e çıkarmayı hedefliyoruz. Bununla beraber, istihdam noktasında da % 30’luk bir büyümeyle 2021 yılına girdik” açıklamasında bulundu.